Bối cảnh chuyển đổi số khu vực công và yêu cầu hạ tầng
Quá trình số hoá dịch vụ công tại Việt Nam đặt ra yêu cầu hạ tầng khác hẳn giai đoạn trước. Khi hồ sơ được nộp trực tuyến, khi dữ liệu dân cư được liên thông giữa các cơ quan, khi cán bộ xử lý công việc trên hệ thống thay vì trên giấy, thì hệ thống công nghệ thông tin chuyển từ vai trò hỗ trợ sang vai trò xương sống. Một giờ ngừng hoạt động không còn là bất tiện nội bộ mà là hàng trăm người dân phải quay lại vào hôm khác.
Điều này kéo theo ba yêu cầu cụ thể. Thứ nhất là tính sẵn sàng cao, cần cụm máy chủ dự phòng thay vì máy đơn lẻ. Thứ hai là năng lực lưu trữ tăng nhanh do số hoá hồ sơ giấy sinh ra khối lượng dữ liệu lớn và phải giữ lâu dài theo quy định lưu trữ. Thứ ba là an toàn thông tin ở mức cao hơn, do hệ thống chứa dữ liệu cá nhân của công dân và kết nối với các nền tảng dùng chung của quốc gia.
Trong ba năm gần đây, HQG đã tham gia khảo sát và triển khai hạ tầng cho các đơn vị hành chính, sự nghiệp công lập và tổ chức thuộc khu vực công tại nhiều tỉnh thành. Bài viết này tổng hợp lại những hạng mục thường gặp và những đặc thù mà các đơn vị nên lưu ý khi lập kế hoạch đầu tư cho giai đoạn tới.
Các hạng mục HQG triển khai
Hạng mục thường xuyên nhất là nâng cấp phòng máy chủ. Nhiều đơn vị vẫn đặt máy chủ trong phòng làm việc hoặc phòng kho cải tạo, không có điều hoà chuyên dụng, không có hệ thống chống cháy, tủ rack không đạt chuẩn. Chúng tôi thực hiện khảo sát tải nhiệt, thiết kế bố trí rack theo luồng gió nóng lạnh, lắp đặt UPS APC có công suất và thời gian dự phòng phù hợp, đi lại hệ thống điện và mạng theo chuẩn, kèm hệ thống giám sát nhiệt độ độ ẩm.
Hạng mục thứ hai là nền tảng máy chủ ảo hoá. Cấu hình phổ biến gồm hai tới ba máy chủ Dell PowerEdge hoặc HPE ProLiant chạy cụm ảo hoá, kết nối tới hệ thống lưu trữ SAN dùng chung, cho phép máy ảo tự chuyển sang máy chủ còn lại khi một nút gặp sự cố. Kèm theo là hệ thống sao lưu Veeam với chính sách ba bản sao và ít nhất một bản đặt ngoài site, đây là hạng mục hay bị cắt giảm khi ngân sách hạn chế nhưng lại là thứ cứu được đơn vị khi có sự cố.
Hạng mục thứ ba gồm thiết bị mạng và bảo mật với tường lửa Fortinet hoặc Cisco, switch lớp ba cho phân đoạn mạng, giải pháp phòng chống mã độc cho điểm cuối. Hạng mục thứ tư là thiết bị đầu cuối: máy trạm cho cán bộ nghiệp vụ, máy tính xách tay cho công tác lưu động, máy in và thiết bị quét phục vụ số hoá hồ sơ.
- Cải tạo phòng server: tủ rack, điều hoà chuyên dụng, UPS, giám sát môi trường
- Cụm máy chủ ảo hoá hai tới ba nút kèm lưu trữ SAN dùng chung
- Giải pháp sao lưu theo nguyên tắc ba bản sao, một bản ngoài site
- Tường lửa, switch phân đoạn mạng và bảo vệ điểm cuối
- Thiết bị đầu cuối phục vụ nghiệp vụ và số hoá hồ sơ
Đặc thù của các dự án khối công
Khác biệt lớn nhất so với khối doanh nghiệp nằm ở quy trình mua sắm. Các dự án khối công thực hiện qua đấu thầu với hồ sơ mời thầu quy định chi tiết thông số kỹ thuật, và nhà thầu phải chứng minh đáp ứng từng dòng. Điều này đòi hỏi khâu chuẩn bị hồ sơ phải chính xác tuyệt đối, đối chiếu từng thông số với tài liệu kỹ thuật chính thức của hãng, vì một sai lệch nhỏ cũng có thể dẫn tới loại hồ sơ.
Yêu cầu về xuất xứ hàng hoá cũng chặt chẽ hơn. Thiết bị phải có chứng nhận xuất xứ CO và chứng nhận chất lượng CQ hợp lệ, có xác nhận từ hãng hoặc nhà phân phối uỷ quyền, đảm bảo là hàng mới nguyên đai nguyên kiện chưa qua sử dụng. HQG duy trì quan hệ đối tác với các hãng và nhà phân phối chính hãng để cung cấp đầy đủ bộ hồ sơ này, đồng thời hỗ trợ đơn vị trong khâu nghiệm thu và đối chiếu serial thiết bị thực tế.
Về an toàn thông tin, hệ thống thông tin của cơ quan nhà nước được phân loại theo cấp độ, mỗi cấp độ có yêu cầu bảo đảm an toàn tương ứng về kiểm soát truy cập, ghi nhật ký, sao lưu, phương án ứng cứu sự cố. Thiết kế hạ tầng cần bám sát cấp độ đã được phê duyệt của hệ thống ngay từ giai đoạn lập phương án, tránh tình huống triển khai xong mới phát hiện thiếu hạng mục bắt buộc và phải bổ sung ngoài kế hoạch.
Năng lực triển khai tại ba miền
HQG có trụ sở chính tại Thành phố Hồ Chí Minh và hai văn phòng tại Đà Nẵng và Hà Nội, mỗi nơi đều có đội kỹ thuật thường trực. Mô hình này được xây dựng chính vì đặc thù của các dự án hạ tầng: khảo sát hiện trạng phải đến tận nơi, lắp đặt phải có người tại chỗ, và khi hệ thống gặp sự cố thì khoảng cách địa lý quyết định thời gian khắc phục.
Với các dự án có nhiều điểm triển khai phân tán trong một tỉnh hoặc trải trên nhiều tỉnh, chúng tôi tổ chức theo mô hình một đội chủ trì thiết kế và chuẩn hoá cấu hình, các đội địa phương thực hiện lắp đặt đồng loạt theo cùng một bộ tài liệu hướng dẫn. Cách làm này giữ cho tất cả các điểm có cấu hình giống nhau, giúp khâu vận hành và hỗ trợ về sau đơn giản hơn nhiều so với việc mỗi điểm một kiểu.
Sau khi bàn giao, đơn vị thường cần một giai đoạn chuyển giao kỹ thuật. Chúng tôi cung cấp bộ tài liệu vận hành gồm sơ đồ hệ thống, danh sách thiết bị kèm serial và thời hạn bảo hành, quy trình xử lý các sự cố thường gặp, kèm buổi đào tạo trực tiếp cho cán bộ phụ trách công nghệ thông tin của đơn vị. Đây là phần quyết định hệ thống có được vận hành đúng cách trong những năm tiếp theo hay không.
- Trụ sở TP.HCM cùng văn phòng Đà Nẵng và Hà Nội, đội kỹ thuật thường trực ba miền
- Mô hình một đội chuẩn hoá thiết kế, các đội địa phương triển khai đồng loạt
- Bộ tài liệu vận hành đầy đủ kèm sơ đồ, danh sách serial và quy trình xử lý sự cố
- Đào tạo chuyển giao trực tiếp cho cán bộ phụ trách của đơn vị
Cam kết dịch vụ và bảo trì sau triển khai
Hạ tầng chỉ tạo ra giá trị khi được duy trì ổn định qua nhiều năm, nên phần dịch vụ sau bán hàng được chúng tôi xem trọng ngang với phần cung cấp thiết bị. Hợp đồng bảo trì được xây dựng theo mức cam kết dịch vụ cụ thể, quy định rõ thời gian phản hồi và thời gian có mặt tại hiện trường tuỳ theo mức độ nghiêm trọng của sự cố và vị trí địa lý của đơn vị.
Nội dung bảo trì định kỳ bao gồm kiểm tra tình trạng phần cứng qua công cụ quản trị của hãng, vệ sinh thiết bị và hệ thống làm mát, kiểm tra ắc quy UPS, rà soát nhật ký hệ thống để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường, kiểm tra tính khả dụng của bản sao lưu bằng cách khôi phục thử, và cập nhật firmware theo khuyến nghị của hãng. Nhiều sự cố nghiêm trọng hoàn toàn có thể được ngăn chặn từ những đợt kiểm tra định kỳ như vậy.
Với các đơn vị không có nhân sự công nghệ thông tin chuyên trách hoặc chỉ có một cán bộ kiêm nhiệm, HQG cung cấp thêm dịch vụ IT outsource với cán bộ kỹ thuật hỗ trợ theo lịch cố định hàng tuần hoặc hàng tháng, xử lý các việc thường nhật và làm cầu nối khi cần huy động chuyên gia cho vấn đề phức tạp hơn.
Định hướng hạ tầng AI cho khu vực công
Nhu cầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong khu vực công đang hình thành rõ dần, tập trung ở ba nhóm bài toán: nhận dạng ký tự để số hoá kho hồ sơ giấy tồn đọng, trợ lý ảo trả lời câu hỏi thủ tục hành chính cho người dân, và phân tích dữ liệu phục vụ công tác quản lý. Điểm chung của các bài toán này là dữ liệu thường không được phép đưa ra ngoài, nên phương án xử lý tại chỗ trên hạ tầng của đơn vị được ưu tiên.
Hạ tầng cho các bài toán này không nhất thiết phải lớn. Một máy chủ đơn với hai GPU NVIDIA phù hợp cho suy luận đã đủ chạy mô hình ngôn ngữ cỡ vừa phục vụ vài chục người dùng đồng thời, hoặc xử lý hàng nghìn trang tài liệu mỗi ngày. Yêu cầu cần lưu ý nằm ở hạ tầng phụ trợ: công suất điện cho mỗi tủ rack tăng đáng kể, khả năng làm mát phải được tính lại, và tốc độ lưu trữ phải đủ để không làm GPU phải chờ dữ liệu.
HQG đang mở rộng năng lực tư vấn và triển khai hạ tầng GPU, từ khảo sát công suất điện và tản nhiệt của phòng server hiện hữu, lựa chọn cấu hình máy chủ và GPU phù hợp với bài toán cụ thể, tới lắp đặt và bàn giao môi trường sẵn sàng chạy. Các đơn vị đang cân nhắc hướng đi này có thể liên hệ hotline 1900 636 106 hoặc email info@hqg.vn để được khảo sát và tư vấn phương án phù hợp với hiện trạng và ngân sách.
- Ba nhóm bài toán phổ biến: số hoá hồ sơ, trợ lý ảo thủ tục, phân tích dữ liệu quản lý
- Ưu tiên xử lý tại chỗ do yêu cầu dữ liệu không ra khỏi hệ thống của đơn vị
- Cần tính lại công suất điện, tản nhiệt và tốc độ lưu trữ khi bổ sung GPU
- Liên hệ hotline 1900 636 106 hoặc email info@hqg.vn để được khảo sát
Trao đổi trực tiếp với kỹ sư giải pháp của HQG.
Định hướng kiến trúc kỹ thuật và bộ tiêu chuẩn triển khai hạ tầng của HQG, với nhiều năm dẫn dắt các dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn.

